Astrologia (z gr. "nauka o gwiazdach") - badanie położenia ciał niebieskich przy założeniu, że istnieje korelacja między zjawiskami na niebie a losem poszczególnych ludzi i wydarzeniami na Ziemi.
Astrologia nazywana jest czasem "wiedzą królewską". Królewskość jej bierze się jednak nie od wyższości nad innymi dziedzinami, lecz z historycznych zaszłości. Od początku bowiem nielicznych wówczas astrologów można było znaleźć tylko na dworach królów i władców.
Trochę historii.
W starożytności nie występowało rozróżnienie pomiędzy astronomią a astrologią w dzisiejszym rozumieniu tych pojęć. Astrologia była wówczas wyżej ceniona jako nauka, astronomia była jedynie jej nauką pomocniczą. Mikołaj Kopernik we wstępie do swojego epokowego dzieła "O obrotach" pisze o "Nauce, którzy jedni zowią astrologią, inni astronomią, a wielu spośród starożytnych szczytem matematyki". Dopiero usunięcie w XVIII w. katedr astrologii na uniwersytetach (m.in. na UJ) zepchnęło ją do roli gazetowej pseudonauki. Dotąd była uważana często za ukoronowanie wszelkiej wiedzy.
Astrologii używano przede wszystkim do prognozowania pogody oraz wyznaczania szczęśliwych dni. Większe przepowiednie, jeśli były trafne, przynosiły sławę i bogactwo. Nietrafione niejednokrotnie kończyły się śmiercią astrologa. Stąd astrolodzy dbali o to by były dostatecznie niejasne i pozostawiające jak największą możliwość interpretacji.
Pierwotnie uważano, że ciała niebieskie reprezentują na niebie władców ziemskich. W pierwszym tysiącleciu przed n.e. ugruntował się pogląd związany z wróżbiarstwem, że indywidualne losy władców mogą być odczytane z położenia ciał niebieskich. Powstał zodiak.
Trochę teorii.
Nie istnieje jeden spójny system astrologiczny. Można jednak wyróżnić pewne stałe cechy wielu jej odmian. W astrologii znaczenie mają wszystkie znane planety Układu Słonecznego oraz Słońce i Księżyc, znaczenia mają także tzw.
domy, których jest dwanaście. Każdy obiekt w określonym czasie znajduje się w jakimś
znaku zodiaku. Dlatego horoskop każdego człowieka jest bardzo indywidualny i rzadko zdarza się, aby ktoś miał większość
planet w jednym znaku. Każdą planetą włada jakiś znak lub kilka znaków, więc dana planeta najsilniej oddziałuje na człowieka, gdy znajduje się w takim znaku.
Powszechnie przyjmuje się, że najważniejsze jest
Słońce, niektórzy astrolodzy za najważniejszy uznają
ascendent, który jest pierwszym domem i zmienia się codziennie co dwie godziny; pewne znaczenie ma także
medium coeli.
Z tego powodu do określenia horoskopu konkretnej osoby niezbędna jest data i dokładna godzina z minutami, a także miejsce urodzenia.
Przykładowo, osoba, mająca Słońce w
skorpionie, jeśli w tym znaku będzie znajdował się także rządzony przez skorpiona
Pluton, będzie mogła zostać uznana za typowego przedstawiciela tego znaku; jeśli Pluton znajdzie się w innym znaku, pewne cechy skorpiona zostaną w ten sposób zniwelowane.
W astrologii występują cztery żywioły, żywioł powtarza się zawsze co trzy znaki.
Pierwszym żywiołem, gdyż od niego zaczyna się rok astrologiczny, jest ogień, do którego zalicza się po kolei znak
barana,
lwa i
strzelca,
Później następuje żywioł ziemi, do którego zalicza się
byka,
pannę i
koziorożca.
Następnym jest żywioł powietrza, do którego zalicza się
bliźnięta,
wagę i
wodnika.
Kolejny to żywioł wody, do którego zalicza się
raka,
skorpiona i
ryby.
Współczesna astrologia.
Rozpowszechnienie horoskopów w mass mediach, a zwłaszcza w popularnych tygodnikach jest znaczące. Wpływa ona czasami na politykę (z rad astrologów korzystali m.in. Adolf Hitler i Ronald Reagan).
Z drugiej jednak strony, astrologia jest uznawana za pseudonaukę i z tego tytułu podlega marginalizacji w życiu publicznym. Współcześni astrolodzy w mniejszym stopniu zajmują się w związku z tym prognozowaniem wydarzeń, a większy nacisk kładą na analizę osobowości, jako pewnego rodzaju doradcy życiowi.
Dnia 20 marca, głównie w Stanach Zjednoczonych, obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Astrologii. Data ta związana jest z wejściem Słońca do znaku Barana, co w astrologii jest uważane za początek nowego roku.
